మట్టిమనిషి అక్షర చెమట చుక్కలు

- నందవరం కేశవరెడ్డి  9885720878

మట్టి మనిషి. మనిషే మట్టి. సమస్తమూ మట్టే. ఆకుపచ్చని లోకానికి మూలం మట్టే. సమస్త ధాతువులకు మూలం మట్టే. మట్టిని పిండి పండించే వాడు మట్టి మనిషి. శ్రమజీవన సౌందర్యంతో పచ్చని వాడు మట్టిమనిషి. అటువంటి మట్టిమనిషి అటు ప్రకృతి, ఇటు పాలకుల వంచనకు బలికావడం అత్యంత విషాదం.

వళ్లంతా మట్టి పరిమళంతో కవిత్వంగా పరిమళించే సన్నపురెడ్డి వెంకటరామిరెడ్డి 'బడి' కవితల సంపుటి తెచ్చారు. ఈ సంపుటి జూన్‌ 2018లో రాగా, ఆగస్టు 2018లో మలిముద్రణ వచ్చింది. దీనితో ఈ సంపుటికి ఎంత పాఠకాదరణ వుందో తెలుస్తూ ఉంది. 

''అదను కావాలన్నా పదను మేఘాలన్నా

అవి రెండూ రెండు ఎద్దులుగా కాడిదున్నే

మెట్ల నేలల సేద్యమన్నా

చెప్పలేనంత ఇష్టం..''  ఉన్నవారు సన్నపురెడ్డి

''వరుణుడు మెయిలు జండా వూపగానే

వేసవి సెలవుపై పోయి

రైతులంతా పొలాల బడుల్లోకి అడుగేస్తారు''

అవిశ్రాంత శ్రమ జీవులయిన రైతులు భూమిని పరవశింపచేసే చదువులో..

 

''ఈ అంచునించి ఆ అంచుదాకా

ఎన్ని పిడికిళ్ల అక్షరాల్ని విత్తారో

ఎన్ని పంకుల్తో చేనంతా నింపారో

లెక్కించటం తప్ప సర్వం మరుస్తారు''

కోతి తన పిల్లల్ని కాపాడుకున్నట్లు, రైతు ఇష్టంతో పొలాన్ని పంటను కాపాడుకుంటాడు. ఇష్టంతో శ్రమిస్తాడు. ఇష్టంతో కష్టాన్ని మరుస్తాడు.

రైతు దుక్కి దున్ని, విత్తనమేసి, పైరు పెరిగి పంట ఇంటికొచ్చేంతవరకు వానకోసం ఎదురుచూడని క్షణమంటూ వుండదు. రైతు వానమాట వినిపిస్తే చాలు చెవులింతచేసి వింటాడు. ''రైతుకు, మేఘాల నీడలు కదిలితే చాలు / కళ్ళు - పురివిప్పే నెమళ్ళవుతాయి. ఈ కార్తెలో వానొస్తుంది. ఆ కార్తెలో వానొస్తుంది అని ఎదురు చూసే రైతుకు చూపులే మిగుల్తాయి. కాని వానరాదు. ఉత్తర ప్రగల్భాల ఉరుముల్తో ఉత్తర కార్తె కూడా దాటింతర్వాత రైతు, 'ఒక్క వాన వొంగితే చాలు / ముక్కాలు పంటన్నా చేతికొస్తుంది' అనుకుంటాడు. కాని వానరాదు. రిక్త హస్తాలతో హస్త కార్తెకూడా దాటిం తర్వాత, 'ఒక్క పదనయితే చాలు/ సగం పంటన్నా చేతికొస్తుంది' అని రైతు ఆశపడతాడు. కాని వానరాదు. చిత్తాన్ని చిత్తు చిత్తు చేస్తూ చిత్త కార్తె కూడా దాటింతర్వాత రైతు, 'ఒక్క వాన మోదు చాలు / పాతిక పంటన్నా చేతికొస్తుంది' అనుకుంటే ఒక్క వానమోదు కూడా రాదు. మరి స్వాతిశయపు నిర్లక్ష్యంతో స్వాతి కార్తె కూడా దాటితే రైతు' ఇప్పుడయినా ఓ చినుకు రాలితే విత్తనాలయినా దక్కుతాయి.' అనుకుంటే వాన చినుకు రాదు. చివరకు,

'ఈ సమ ఎడారిగా మారినా బావుండు-

రాని వసంతం కోసం ఎదురుచూస్తూ

క్షణ క్షణం చావకుందా వుండేందుకు'

అనుకునే రైతు క్షోభ మాటలకందదు మట్టి మనిషి పట్ల పాఠకుడి కంట నీటి చుక్క రాలకుండా వుండదు.

ఈ సమ మట్టి గడ్డ ఇసుక దిబ్బ కాకుండా కాపాడుకోవాలని పాలకులకు ఆలోచన రాక పోవడం శోచనీయం.

'ఓట్లకు తప్ప మరెందుకూ పనికిరాని యీ గడ్డ మీద వరుణ దేవుడికి కూడా శీతకన్నే.

అదెందుకో తెలుసుకోలేక పోతాడు రైతు. అట్లని వానకోసం ఎదురుచూడకుండా మాత్రం వుండలేదు. ఎప్పుడూ ముఖంలో వానచూపులు వూరుతూనే వుంటాయి.

వాన రాక వ్యవసాయం అటకెక్కింది. ఎద్దులు కటిక అంగళ్ల పాలైనాయి. గాటు పాట్లు పాడుపడినాయి. 'మొండి గోడల కింద విరిగిన నాగళ్లు / ఎద్దుల గాళ్ల మీద ముసలోళ్ల కుక్కిమంచాలు' ఇవి నేటి పల్లెల చిత్రాలు. సాగునీరు లేదు. కనీసం తాగునీరన్నా వుందా అంటే అదీలేదు. దాహం తీర్చుకోడానికి 'పొల్లాలో ఎక్కడో చావు బతుకుల మధ్య ఊగిసలాడే / వ్యవసాయ బోరు బావి వద్దకు / బిందెలతో బార్లు కట్టిన దప్పిక గొంతులు', - నేటికీ ఇదే స్థితి పల్లెల్లో వుంది. వీధులకు సిమెంటు రోడ్లిచ్చి, కాలిదారుల్ని రహదారులుగా మార్చిన పాలకులు 'డిష్‌ యాంటిన్నా లిచ్చారు. సెల్‌ఫోన్లిచ్చారు / ఒక్క ఇల్లున్నా సరే మద్యం బెల్ట్‌ షాపులిచ్చారు.' ప్రపంచాన్ని తెచ్చి పల్లె అరచేతిలో ఇమిడ్చారు. కాని గొంతు తడపడం మాత్రం మరచారు. ఇంటింటికీ మరుగు దొడ్లిచ్చారు కానీ వాటిలో  పోసేందుకు బక్కెటు నీళ్లకు కూడా గతిలేకుండా చేశారని కవి వాపోతాడు.

ఇప్పుడు మట్టి మనిషి వ్యవసాయమంటే 'ఇంట్లో విత్తనాలు దిబ్బలో ఎరువులు / గాడి మీద ఎద్దులు కాదు - విత్తనాలకు బదులు రూపాయల్నో డాలర్లనో మట్టిలో నాటి / పంటల బీమాకోసం పడిగాపులు కాయటం' అంటు కవి వ్యధపడతాడు. ఇక అనుకున్న సమయానికి కరెంట్‌ రాక,''

ఒక్కగంట విద్యుత్‌ ప్రవాహం కోసం, భార్య వద్ద మధురాను భూతుల్ని సైతం వదులుకొని, రాత్రంతా మోటారు పంపుని అంటిపెట్టుకుని వుంటుంది రైతు జీవితం. రైతు దుర్బర జీవితం మాటలకందనిది.

'నీళ్లు పారేసుకొని ఇసుక అంగళ్లు పెట్టుకొన్న నదులు

చెట్లు నాకేసుకొని కంకర అమ్ముకు బతికే కొండలూ

పొలాల పిల్లల్ని ఎండబెట్టి పిచ్చి కంపను పెంచుకొనే చెరువులూ...

ఈ నేలనిండా కరువు పాట పల్లేరులే'

ఇది నేటి కరువుపాట. చెమట మనిషి కన్నీటి పాట. హృదయాన్ని పల్లేరు ముళ్లై గుచ్చుకొని బాధించే గుండె చెరువు పాట.

ఈ కరువు పాట ఇంకా పాతబడలేదంటూ

'రాబోయే రిపబ్లిక్‌ దినోత్సవాల పెరేడ్‌లో

సనాతన సంస్కృతీ సంప్రదాయాల విభాగంలో

మన రాష్ట్రం తరపున కరువుపాట పాల్గొనవచ్చు

ప్రథమ బహుమతి సాధించనూవచ్చు

అంటు గుండెను పిండే సీమ కరువును వ్యంగ్యాత్మకంగా కవిత్వీకరిస్తాడు కవి.

నేడు ప్రతిదీ వ్యాపారమయమైంది. ఆధునిక వ్యవసాయ పద్ధతులు సాంప్రదాయక వ్యవసాయ పనిముట్లను అటకెక్కించాయి.

'తొలి కోడి కూతకీ

ఎద్దుల గాడికీ మధ్య మనిషి వాసన లేదు -

చుట్టూ ట్రాక్టర్‌ కంపు

సేద్యంతో తెగిన సంబంధాలు

సమస్త మానవ సంబంధాల్ని దెబ్బతీశాయి'

అన్న కవి మాటలు పల్లె జీవనాన్ని పరిశీలిస్తే యెంతో వాస్తవాలు.

ప్రపంచీకరణ మన పండగల్ని, పబ్బాల్ని సమస్త సంస్కృతీ సంప్రదాయాల్ని ధ్వంసం చేసింది. జనవరి ఫస్టొచ్చి, వ్యవసాయ జీవితంలో యెంతో ప్రధానమైన పురివిప్పిన మార్పుకు సంకేతమైన ఉగాది ఉసురుతీసిందని కవి వాపోతాడు.

ఆరికలు వంటి తృణధాన్యాలు మట్టి గొట్టుకపోయాయి. ఇక మట్టి మనిషి కూడా మట్టిపాలేనా అనే ఆలోచన వెన్నులో వణుకు పుట్టిస్తుంది.